اِساره سو _ نور ِستاره

از آن خوانند آرش را کمانگير                          که از آمل بمرو انداخت يک تير

در زمان پادشاهی منوچهر پیشدادی ، در جنگی با تورانیان ، افراسیاب سپاهيان ایران را در مازندران محاصره مي کند . سرانجام منوچهر پيشنهاد صلح می‌دهد و تورانیان پیشنهاد آشتی را می‌پذیرند و قرار بر اين می‌گذارند که کمانداری ایرانی برفراز البرز تیری بیاندازد که تیر به هر کجا نشست آنجا مرز ایران و توران باشد .

آرش از پهلوانان ايران داوطلب این کار می‌شود . به فراز دماوند می‌رود و تیر را پرتاب می‌کند . تیر از صبح تا  غروب حرکت کرده و در کنار رود جیحون بر درخت گردويی فرود مي آيد و آنجا مرز ایران و توران می شود  . آرش هستی‌اش را بر پای تیر می‌ریزد ؛ جانش در تیر دمیده می‌شود پیکرش پاره پاره شده و در خاک ایران پخش می‌شود .  

مردمان مازندران سالروز این حماسه را که برابر با « 13 تیرما تبری » یا « 12 آبان شمسی » است با برگزاری جشن « تیرما سیزده شو » گرامی می دارند . در این شب با برگزاری مراسم مختلف ، پختن انواع شیرنی‌های محلی مانند پشتزیگ ، پسی‌کنده بهادونه ؛ آجیل  و میوه همراه با لله وا نوازی و امیری خوانی جشن می گیرند .

شگون چوب خوردن از لال نيز از ديگر مراسم مخصوص اين جشن است. به گونه‌اي كه در برخي از شهرها اين مراسم به «لال شو» معروف است. در اين شب شخصي با لباس مبدل ، دستمالي به سر بسته و صورتش را سياه مي کند و مانند لال‌ها با کسي حرف نمي‌زند . اين شخص كه او را لال ، لال مار و لال شيش مي‌گويند با همراهي چند نفر وارد خانه‌هاي محل مي‌شود و با چوب و ترکه‌اي که در دست دارد ، ضربه‌اي به ساکنان خانه مي‌زند . این ترکه نمادی از تیری است که آرش تمام هستی خود را در آن قرار داد. مازندراني‌ها آمدن لال را به خانه و کاشانه خود به فال نيک مي‌گيرند و باور دارند که « لال هر کس را بزند تا سال ديگر مريض نمي‌شود » . از رسم‌هاي ديگر «تيرما سيزه شو» فال گرفتن با ديوان حافظ است که در شهرها ، روستاها و تقريبا همه خانه‌ها مرسوم است. در اين شب همه اهل خانه دور هم جمع مي شوند و خوب و بد نيت خود را از حافظ، که " به شاخ نبات " قسمش داده‌اند، جويا مي‌شوند .

در همین رابطه به گزارشی از برگزاری تیرما سیزده شو در منطقه میخساز کجور در سایت مازندنومه نگاه کنید. لینک

 

نوشته شده توسط اسماعیل در 0:35 |  لینک ثابت   • 

اساره با صدای رضا تیموری (صالح ) و تنظیم الیاس جوادیان اجرا شده و شامل هشت قطعه موسیقی شنیدنی و خاطره انگیز مازندرانی می باشد : " اساره - مازرون - بیقرار - فراق - غریب آواز - خسته تن - ننا جان - انتظار "

این اثر هر چند نواقصی دارد، اما در نوع خود بی نظیر است. چون سعی شده به نیازها و علائق نسل جوان توجه شود تا موسیقی مازندران از بن بست کنونی به در آید.

اگر این روند ادامه یابد موجب آشتی نسل جوان با موسیقی و زبان مازندرانی خواهد شد. کاری که دیگران مانند کـُردها مدت هاست که شروع کرداد. آنها فهمیده اند که تنها را حفظ هویت شان سرمایه گذاری روی نسل جوانی است که پدر و مادرهای آینده اند.

برای حمایت از هنرمندانی که این اثر را آفریده اند، می توانید این CD را به صورت اینترنتی از طریق :    " سایت شرکت نسیم مهر آوا " خریداری نمائید.

نوشته شده توسط اسماعیل در 21:33 |  لینک ثابت   •